Γεια χαρά, Επισκέπτης
Όνομα χρήστη: Κωδικός: Να με θυμάσαι

ΘΕΜΑ: Η ψυχολογία των επαναστάσεων 1912

Η ψυχολογία των επαναστάσεων 1912 4 Χρόνια 10 Μήνες πριν #2551

  • nathan88
  • Το Άβαταρ του/της nathan88
  • Αποσυνδεμένος
  • Από τις Ελεύθερες Άλπεις ακούγεται μια κραυγή
  • Δημοσιεύσεις: 260
  • Ληφθείσες Ευχαριστίες 94
Το κείμενο αυτό, είναι μια προσπάθεια περίληψης του βιβλίου του Γουσταύου Λε Μπον, «Η ψυχολογία των επαναστάσεων», χωρίς όμως αυτό να σημαίνει ότι το αντικαθιστά. Αντιθέτως, επιθυμία μου είναι να αποτελέσει ερέθισμα για την προσεκτική ανάγνωση του ίδιου του βιβλίου, καθότι αποτελεί χρήσιμο οδηγό για όποιον θέλει να κατανοήσει το φαινόμενο «επανάσταση». Το βιβλίο γράφτηκε το 1910 και ο συγγραφέας προσπαθεί μέσω της ανάλυσης ιστορικών γεγονότων, κυρίως της Γαλλικής επανάστασης, να αποκρυσταλλώσει τα στοιχεία που συνθέτουν και οδηγούν στις επαναστάσεις των λαών. Ιδέες, μάζες-στρατός και δημαγωγοί-ηγέτες αποτελούν τους πρωταγωνιστές των εξεγέρσεων οι οποίες είναι η κινητήριος δύναμη της Ιστορίας.
Ο Λε Μπον ήταν γιατρός, εθνολόγος, ψυχολόγος, κοινωνιολόγος, ιστορικός και αρχαιολόγος, γι αυτό και ο Νίτσε τον είχε αποκαλέσει «καλλιεργημένο Φιλισταίο».

Την επανάσταση την έκανε η ματαιοδοξία. Η ελευθερία δεν υπήρξε παρά η πρόφαση της.
Ναπολέων

Χαρακτήρες επαναστάσεων

Οι επαναστάσεις χωρίζονται σε επιστημονικές, πολιτικές και θρησκευτικές. Οι επιστημονικές είναι οι
σημαντικότερες, κι αυτό διότι παρόλο που δεν είναι αξιοπρόσεκτες έχουν τις πιο μακροπρόθεσμες συνέπειες. Επιδρούν στο νου του μέσου ανθρώπου ο οποίος τις υπομένει χωρίς να τις αμφισβητεί, ακόμα κι αν δεν του αρέσουν, αφού έχουν αποδειχθεί πειραματικώς. Για παράδειγμα, η θεωρία του Δαρβίνου, για την οποία θα μπορούσαμε να πούμε πως είναι η αρχή του αργού θανάτου του χριστιανισμού. Πρόκειται για την επανάσταση του ορθολογισμού ενάντια στην Ευρώπη της Ιεράς εξέτασης.
Μια επανάσταση που εδραιώθηκε, χωρίς εξεγέρσεις, αιματοχυσίες και πολέμους.
Οι επιστημονικές επαναστάσεις δεν έχουν άμεση επαφή με τις πολιτικές ή τις θρησκευτικές, κι αυτό διότι οι πρώτες στηρίζονται αποκλειστικά στη λογική ενώ οι άλλες καθαρά στο συναίσθημα.
Οι πολιτικές και θρησκευτικές επαναστάσεις είναι δύσκολο να ερμηνευτούν αφού είναι πολλά τα στοιχεία που τις συνθέτουν. Η βασική αιτία(αποτέλεσμα άλλων αιτιών) για να δημιουργηθεί η τάση της εξέγερσης είναι η λαϊκή δυσαρέσκεια, η οποία δεν πρέπει να είναι πρόσκαιρη αλλά να υπάρχει από καιρό για να φέρει τα αποτελέσματα της.
Η κοινή προέλευση των δύο αυτών ειδών, έγκειται στο ότι δεν ξεκινούν με γνώμονα την λογική, αντίθετα, οι δοξασίες-θεωρίες τους στηρίζονται στον συναίσθημα και τον μυστικισμό. Αυτό το στοιχείο είναι που τις οπλίζει με μια τεράστια δυναμική που οποιαδήποτε λογική φωνή δεν μπορεί να τις ανατρέψει. Δεύτερον, ποτέ τέτοια κινήματα δεν είναι αυθόρμητα.
Ένα παράδειγμα που αποδεικνύει την σπουδαιότητα μιας θρησκευτικής επανάστασης είναι η περίπτωση Μωάμεθ. Στην ουσία, ο Μωάμεθ κατάφερε να μετατρέψει μικρές ανίσχυρες φυλές σε ένα πανίσχυρο λαό με την δύναμη μιας δοξασίας, μεταβάλλοντας ακόμα και το αμετάβλητο, το συναίσθημα μια φυλής.

Κατηγορίες μαζών
Η πρώτη ,κατηγορία περιλαμβάνει τους αγρότες, τους εργάτες, τους έμπορους και γενικά τους εργαζόμενους όλων των ειδών. Αυτή η κατηγορία, που αποτελεί την πλειονότητα, διακατέχεται από συντηρητισμό και το μόνο που την νοιάζει είναι η ηρεμία και η τάξη, ουδέποτε κάνει επαναστάσεις. Η δεύτερη κατηγορία, η οποία παίζει σημαντικό ρόλο στις επαναστάσεις αποτελείται από μια ανατρεπτική κοινωνική υποστάθμη που κυριαρχείται από μια νοοτροπία εγκληματική. Εξαθλιωμένοι, κλέφτες, εργάτες χωρίς δουλειά, τυχοδιώκτες αποτελούν την πιο επικίνδυνη κάστα επαναστατών.

Κατηγορίες νοοτροπίας των μαζών

Η μυστικιστική νοοτροπία είναι αυτή κατά την οποία οι άνθρωποι αποκτούν μια μυστηριώδη δύναμη που βασίζεται σε φετίχ, συμβολισμούς ή λέξεις. Όλες η θρησκευτικές και πολιτικές δοξασίες στηρίζονται σε τέτοιας μορφής συναισθηματικά στοιχεία και όχι σε ορθολογιστικά.
Μια πιο σύνθετη νοοτροπία είναι η ιακωβίνικη. Ο Ιακωβίνος είναι ένας πιστός, όπου αντί να βασίζει την δοξασία του στην λογική, προσαρμόζει την λογική στην δοξασία του και ενώ κηρύττει τον ορθολογισμό, αυτός απουσιάζει από την σκέψη του και την συμπεριφορά του. Συνεπώς, η Ιακωβίνικη νοοτροπία είναι μια σύνθεση της μυστικιστικής νοοτροπίας με δύο επιπρόσθετα στοιχεία, την αδύνατη λογική και τα ισχυρά πάθη. Ο Ιακωβίνος είναι ένας πολύ επικίνδυνος τύπος ο οποίος, εκεί όπου ένας έξυπνος και ικανός άνθρωπος θα σταματούσε, αυτός προχωρεί με βεβαιότητα, με την εντύπωση ότι «ξεχειλίζει» από λογική.
Η επαναστατική νοοτροπία είναι η νοοτροπία κάποιων λίγων ανθρώπων που ζουν σε όλες τις κοινωνίες και είναι πνεύματα ανήσυχα, ασταθή και δυσαρεστημένα κι είναι έτοιμα να επαναστατήσουν εναντίον οποιασδήποτε τάξης πραγμάτων. Έχουν μια φυσική κλίση προς την ανταρσία με διάφορες αιτίες, είτε λόγω ανώμαλης προσαρμογής στο κοινωνικό περιβάλλον, είτε από υπερβολικό μυστικισμό, είτε λόγω παθολογικών διαταραχών, ή απλά είναι θέμα ιδιοσυγκρασίας.
Τελευταία νοοτροπία είναι η εγκληματική. Εγκληματίες έχουν επίσης όλες οι κοινωνίες, είναι άνθρωποι εξαθλιωμένοι, απατεώνες, κλέφτες, δολοφόνοι κ.λπ. Αυτοί, σε περιόδους ειρήνης συγκρατούνται από την αστυνομία. Κατά την διάρκεια εξεγέρσεων δεν τους συγκρατεί τίποτα και επιδίδονται σε λεηλασίες, επιλέγοντας μάλιστα το κόμμα που θα τους προσφέρει τις περισσότερες ευκαιρίες για πλιάτσικο. Σε αυτούς τους εγκληματίες βασίζονται σταθερά όλοι οι επαναστάτες και ιδρυτές θρησκειών.
Για την ψυχολογία των λαών και της μάζα

• Οι ψυχές των λαών κατέχουν κάποια ελαστικότητα ή ακαμψία που τις βοηθάει να προσαρμόζονται αλλά και να διατηρούν κάποια σταθερότητα. Η υπερβολική ελαστικότητα οδηγεί σε ατέρμονες επαναστάσεις, ενώ αντίθετα, η υπερβολική ακαμψία οδηγεί σε παρακμή. Το ιδανικό για έναν λαό είναι να ισορροπεί και να προσαρμόζεται στις ιστορικές εξελίξεις ομαλά. Σε περίπτωση υπερβολικής ακαμψίας, τότε υπάρχει ο κίνδυνος των πιο βίαιων επαναστάσεων αφού ο λαός δεν μπόρεσε να προσαρμοσθεί σταδιακά και το πράττει απότομα όταν αυτό γίνει απαραίτητο.
• Όταν εξαπλώνεται μία δοξασία-ιδεολογία, την περιστοιχίζουν πολλοί άνθρωποι οι οποίοι είναι αδιάφοροι προς αυτήν, αλλά βρίσκουν σε αυτήν τα προσχήματα για να καταλαγιάσουν τα πάθη τους και τις επιθυμίες τους.
• Σε διανοητικό επίπεδο, ο όχλος είναι πάντα κατώτερος από τον μεμονωμένο άνθρωπο, σε συναισθηματικό και ηθικό επίπεδο μπορεί να είναι και ανώτερος. Επίσης, ο όχλος εκτελεί πολύ εύκολα μια εγκληματική πράξη, όπως και μια προδοσία.
• Αξιοσημείωτο είναι το ανέφικτο της ανοχής μεταξύ διαφορετικών δοξασιών. Όσο πιο ισχυρή είναι η δοξασία τόσο μεγαλύτερη η μισαλλοδοξία που την συνοδεύει. Μάλιστα, το μίσος μεταξύ των δοξασιών που συγγενεύουν είναι πολύ μεγαλύτερο απ’ ότι μεταξύ οπαδών διαφορετικών δοξασιών, π.χ. οι καθολικοί και διαμαρτυρόμενοι τον καιρό της μεταρρύθμισης, λάτρευαν τον ίδιο Θεό, και διαφωνούσαν μόνο στον τρόπο λατρείας, κι όμως, ήταν η αιτία που αιματοκυλίσθηκε η Γαλλία τον 16ο αιώνα.
• Η προσωπικότητα ενός ανθρώπου μεταβάλλεται πλήρως σε περιόδους ταραχών κι εξεγέρσεων. Αναπτύσσονται τα καταπιεσμένα συναισθήματα τα οποία λόγω της συντριβής των κοινωνικών δεσμών βρίσκουν διέξοδο. Ορισμένα συναισθηματικά στοιχεία που συμβάλλουν στην μεταβολή των προσωπικοτήτων στην διάρκεια των επαναστάσεων είναι το μίσος, η φιλοδοξία, η ζήλεια, η ματαιοδοξία και ο ενθουσιασμός.
• Χωρίς την δράση των δημαγωγών, η επανάσταση είναι χαμένη. Οι δημαγωγοί διογκώνουν την λαϊκή δυσαρέσκεια και πείθουν ότι το νέο καθεστώς θα λύσει τα προβλήματα. Ποτέ ο λαός δεν συλλαμβάνει την ιδέα της επανάστασης. Οι δημαγωγοί αναλαμβάνουν να κατευθύνουν τα πλήθη. Ο λαός αποδέχεται την επανάσταση χωρίς να ξέρει το «γιατί», αλλά το καταλαβαίνει αφότου η επανάσταση έχει εδραιωθεί. Επίσης, ο λαός ερμηνεύει διαφορετικά τις ιδέες της επανάστασης απ’ ότι τις αντιλαμβάνονται οι πρωτεργάτες του κινήματος.

Για την εξέγερση

• Όλες οι εξεγέρσεις δεν μπορούν να επιτύχουν χωρίς τη βοήθεια μιας μερίδας του στρατού. Όπως συμβαίνει και το αντίστροφο, ο στρατός δεν μπορεί από μόνος του να επαναστατήσει αν δεν έχει και την στήριξη του δυσαρεστημένου λαού.
• Οι εξεγέρσεις γίνονται στις πρωτεύουσες κι από κει εξαπλώνονται σε όλη τη χώρα, χωρίς αυτό να συμβαίνει πάντα.
• Εάν ο όχλος αναμειχθεί με τον στρατό, τότε ο στρατός παραλύει λόγω της μετάδοσης και υποβολής της ψυχολογίας του όχλου.
• Συνήθως μετά την επανάσταση, εάν αυτή επιβλήθηκε με βίαιο αγώνα, ακολουθούν αντίστοιχα βίαιες διώξεις των πολιτικών αντιπάλων που τελειώνουν σε πλήρη εξόντωση τους.

Για τον ηγέτη

• Χρυσός κανόνας για τον νέο ηγεμόνα που αναλαμβάνει την εξουσία, ώστε να μην την χάσει, είναι να μην ευνοήσει αποκλειστικά μία τάξη αλλά να προσπαθήσει να ισορροπήσει τα δικαιώματα που δίνει στην κάθε μια. Αν κάνει το λάθος και δώσει παραπάνω δύναμη σε κάποια τάξη, τότε καταλήγει να εξουσιάζεται από αυτήν. Σε ελάχιστες περιπτώσεις ιστορικά, μετά από μια επανάσταση, ανέλαβε την εξουσία μόνο μία τάξη, κι αυτό απέβη μοιραίο αφού ανατράπηκαν αμέσως.
• Συνήθως, όταν μια κυβέρνηση ανατρέπεται αυτό συμβαίνει λόγω της ανικανότητάς της και λιγότερο λόγω της ικανότητας των επαναστατών. Για να καταφέρει η κυβέρνηση να εμποδίσει την εξέγερση το καλύτερο που έχει να κάνει είναι να ικανοποιήσει μέρος των αιτημάτων της πλατιάς μάζας που δεν έχουν προσχωρήσει με φανατισμό στους επαναστάτες και απλά δεν αντέχουν την υπάρχουσα κατάσταση. Μόλις συμβεί αυτό, αμέσως πρέπει να εξοντωθούν οι φανατικοί κι αμετανόητοι επαναστάτες και κυρίως τα «κεφάλια» τους.
• Όταν οι ίδιες οι κυβερνήσεις επαναστατούν, επιχειρώντας μεταρρυθμίσεις, τότε μπορούν να πετύχουν μόνο σε λαούς χωρίς καθορισμένους νόμους, σταθερές παραδόσεις και χωρίς διαμορφωμένη εθνική ψυχή. Συνήθως, τέτοιες προσπάθειες αποτυγχάνουν διότι ο λαός είναι κατά βάθος πολύ συντηρητικός. Οι επαναστάσεις δηλαδή, δεν μεταβάλλουν την ψυχή του λαού που έχει διαμορφωθεί από καιρό, αντίθετα, μεταβάλλουν αυτά που έχουν έτσι κι αλλιώς φθαρεί από τον χρόνο και είναι ετοιμόρροπα. Η επανάσταση εύκολα γίνεται, η ψυχή του λαού δύσκολα αλλάζει.
• Είναι αδύνατο να συντηρηθεί μια κοινωνία χωρίς πειθαρχία, κι όταν αυτή δεν υπάρχει έμφυτα στον λαό, τότε πρέπει να επιβάλλεται από την εξουσία.
• Ένας μονάρχης μπορεί εύκολα να ανατραπεί από συνωμότες αλλά αυτοί είναι ανίσχυροι μπροστά στις αρχές που αντιπροσωπεύει ο μονάρχης, διότι οι αρχές αυτές είναι βαθιάς ριζωμένες στην συνείδηση του λαού.
• Όταν ένας ηγεμόνας έχει αποδυναμωθεί λόγω επικείμενης εξέγερσης, το μεγαλύτερο λάθος ψυχολογίας είναι να συγκαλέσει συνέλευση.
• Ο ρόλος του ηγέτη μιας ανομοιογενούς μάζας είναι σαφώς ευκολότερος από το να ηγηθεί κανείς σε μια ομοιογενή μάζα, με ανθρώπους ταυτόσημων σκοπών και συμφερόντων. Στην πρώτη περίπτωση, εάν ο ηγέτης επιβληθεί της μάζας, η επιρροή είναι ρευστή, αντίθετα στην δεύτερη περίπτωση, η επιβολή αυτή είναι θεμελιακή.

ΕΝΑ ΝΑΖΙΣΤΙΚΟ ΚΤΗΝΟΣ ΕΝΑΝΤΙΑ ΣΤΟ ΟΙΚΟΣΥΣΤΗΜΑ ΚΑΙ ΤΗΝ ΑΝΘΡΩΠΟΤΗΤΑ ΓΙΑ ΠΑΝΤΑ ΖΩΝΤΑΝΟΣ ΧΙΛΙΑΔΩΝ ΜΠΑΚΑΛΙΑΡΩΝ ΣΚΛΗΡΟΣ ΤΙΜΩΡΟΣ
Πρέπει να είστε εγγεγραμμένο μέλος του Φόρουμ για να κάνετε μια δημοσίευση.
Χρόνος δημιουργίας σελίδας: 1.246 δευτερόλεπτα
Top